Misje badawcze są dobrą okazją dla sond kosmicznych do portretowania planet, planetoid i księżyców. Nie tylko. Mars Global Surveyor przebywający na orbicie Marsa w chwili nudy wykonał zdjęcia swoich “kolegów po fachu”. Są to pierwsze fotografie zrobione przez okrążającą obcą planetę sondę innej sondzie.

Mars Global Surveyor znajduje się na orbicie Marsa już od 1997 roku. Druga z sond wysłanych przez NASA, Mars Odyssey, spędza na orbicie Marsa już czwarty rok. Wysłany przez ESA Mars Express ma najkrótszy staż, na orbicie Marsa pojawił się pod koniec 2003 roku.

Schematyczny rysunek ma wyjaśnić jak osiągnięto dwa obrazy Mars Odyssey w jednym ujęciu. Sposób w jaki aparat wykonywał to zdjęcie, linia po linii, dał taki właśnie rezultat. Pierwszy obraz (z odległości 90 km) MGS wykonał gdy Mars Odyssey poruszała się, z punktu widzenia MGS, nieco szybciej niż fotografujący ją statek się obracał. Drugi portret powstał podczas względnie powolniejszego ruchu Mars Odyssey.

Obraz na górze zachowuje kąt widzenia MGS gdy wykonywał zdjęcia, 21 kwietnia 2005 roku. Z pomocą komputerowej symulacji wyglądu sondy Mars Odyssey, rysunek dolny, można zidentyfikować szczegóły tego co przedstawiają zdjęcia z Mars Global Surveyor.   Aparat Mars Orbiter Camera jest w stanie rozróżnić kilkumetrowe obiekty na powierzchni Marsa z wysokości orbity sięgającej od 350 do 405 km. Na zdjęciu zrobionym z odległości bliskich 100 km można rozpoznać elementy nie większe niż 1 m.

Mars Global Surveyor uchwycił obraz Mars Express 20 kwietnia, gdy sondy mijały się w odległości około 250 km. Następnego dnia amerykańska sonda sfotografowała Mars Odyssey z nieco mniejszej odległości – około 90 do 150 km.

Zamieszczona fotografia została wykonana przez Mars Global Surveyor 20 kwietnia 2005 roku, była to pierwsza udana próba sfotografowania sondy orbitującej wokół obcej planety przez inną sondę. Obraz jest złożeniem dwóch ujęć wykonanych gdy Mars Express przelatywał w odległości 250 i 370 km od amerykańskiego statku.   Duża odległość między sondami spowodowała, że Mars Express jawi się na zdjęciach raczej jako rozmazana plama niż prawdziwy pojazd.

Grafika na górze pokazuje jak powinien wyglądać Mars Express pod kątem pod jakim sfotografował go Mars Global Surveyor 20 kwietnia 2005 roku. Poniżej przedstawiono schemat budowy europejskiej sondy z zaznaczeniem rozpoznawalnych na zdjęciu elementów.

Prędkość każdej z sond okrążających Marsa sięga prawie 25200 km/h. Aparat Mars Orbiter Camera, w który wyposażony jest Mars Global Surveyor, ma w odległości 100 km pole widzenia o szerokości tylko 760 m. Gdyby Surveyor robił zdjęcia kilka sekund wcześniej lub później dałoby się na nich zobaczyć jedynie pustkę.

Autor

Agata Rożek
Agata Rożek

Jako astronomka obecnie pracuję na University of Kent w Wielkiej Brytanii. Przygodę z astronomią zaczęłam od nauki obsługi Uniwersałów na obozach Almukantaratu. Obecnie obserwuję planetoidy zbliżające się do Ziemi, przy pomocy teleskopów ESO i radaru Arecibo.

Komentarze

  1. Scorus    

    No nie pierwsza — Zauważmy, że orbiter Cassini wykonał zdjęcia Huygnsa, gdy obie sondy znajdowały się na orbicie Saturna, czyli obcej planety. To są pierwsze zdjęcia sond na orbicie okołomarsjańskiej (Beagle 2 widziany z Mars Express się nie liczy, ponieważ podczas wykonywania zdjęć oba obiekty znajdowały się jeszcze na orbicie okołosłonecznej). Ale to tylko szczególiki, i do newsa nie mam zastrzen.

Komentarze są zablokowane.