Zaawansowane technologie dostępne obecnie w National Science Foundation’s Dunn Solar Telescope w Sunspot w Nowym Meksyku, odsłaniają z niewiarygodną dokładnością wnętrze plam słonecznych, dając tym samym pewnego rodzaju podpowiedź na temat cech słonecznej aktywności, które pozostają jeszcze do odkrycia.

Załączona fotografia pokrywa obszar ponad trzykrotnie większy niż Ziemia. Jej wykonanie było możliwe dzięki niedawno zamontowanemu systemowi AO76 na teleskopie Dunna, służacemu do korekty zdjęć wykonanych układem zaawansowanej optyki adaptatywnej oraz nowemu, wysokorozdzielczościowemu CCD.

Dunn jest nowoczesnym teleskopem słonecznym. Stowarzyszenie Association of Universities for Research in Astronomy pracuje na teleskopie w ramach National Solar Observatory dzięki współpracy z NSF.

To niezwykle dokładne zdjęcie plamy słonecznej AR 10805 uwidacznia kilka ciekawych elementów. Jasne punkty, które wskazują na obecność magnetycznych zawirowań, są widoczne w pobliżu plamy słonecznej oraz pomiędzy pojedynczymi kolumnami gorącego gazu przemieszczającego się do góry.

Ciemne jądra zewnętrznej części plam słonecznych oraz jasne ziarna są bardzo wyraźne. Obiekty te są kluczem do zrozumienia struktury plam słonecznych. Można je zaobserwować wyłącznie na wysokorozdzielczościowych fotografiach. Magnetyzm w słonecznej aktywności jest ,,problemem ciemnej energii” w dzisiejszej fizyce Słońca.

Zwykłe osiągi teleskopów naziemnych pozostawiają wiele do życzenia w zakresie obserwacji Słońca z powodu ziemskiej atmosfery. Układ AO76 kompensuje większość rozmycia i odświeża deformacje lustra 130 razy na sekundę, aby dostosować się do zmian w atmosferze i zogniskować przychodzące światło. Pozwala to na operowanie teleskopem z progiem dyfrakcji rzędu 0,14 sekund łukowych dokładności, w porównaniu do 1-0,5 sekund łukowych dokładności osiąganych bez korekty przy ziemskiej atmosferze.

Fotografia powstała w wyniku przetworzenia 80 zdjęć, o czasie ekspozycji 1/100 sekundy każde, wykonanych przez wysokorozdzielczościowy aparat CCD Dalsa 4M30. Są to pierwsze zdjęcia wykonane przy pomocy tego sprzętu.

Autor

Łukasz Wiśniewski